Jeśli jesteś właścicielem tej strony, możesz wyłączyć reklamę poniżej zmieniając pakiet na PRO lub VIP w panelu naszego hostingu już od 4zł!

 

Temat 7. Transport i komunikacja w Polsce.
TRANSPORT
Transport morski
Skoncentrowany jest głównie w 2 zespołach portowych: Gdańsk-Gdynia i Szczecin-Świnoujście. Mają one dogodne połączenia z pozostałymi częściami kraju – zarówno kolejowe, drogowe i śródlądowe. Najwięcej towarów przeładowywanych jest w Porcie Gdańskim - głównie ropa naftowa i produkty ropopochodne z uwagi na bliskość Rafinerii Gdańskiej. Natomiast w Szczecinie i Świnoujściu przeładowuje się m.in. węgiel kamienny i rudy, z uwagi na połączenie z Górnym Śląskiem (Odrą i Kanałem Gliwickim).
Przewozy pasażerskie obsługuje przede wszystkim żegluga promowa pomiędzy Polską a krajami skandynawskimi. Jednak parę lat temu liczba osób podróżujących promami gwałtownie spadła . W dużym stopniu przyczynił się do tego rozwój tanich linii lotniczych – tą samą trasę można pokonać znacznie szybciej samolotem (przy porównywalnych cenach biletów).
Transport śródlądowy
W Polsce obecnie nie ma większego znaczenia, mimo znacznej długości żeglownych odcinków rzek. Nie jest to zbyt dobra sytuacja, ponieważ ten rodzaj transportu zalicza się do najbardziej ekologicznychtanich zarazem, a warunki klimatyczne pozwalają na wykorzystanie szlaków śródlądowych przez 9 miesięcy w roku. Główne szlaki śródlądowe:

  • największe rzeki – Wisła, Odra, Noteć, Warta

  • kanały: Gliwicki i Bydgoski


Tendencja spadkowa udziału transportu śródlądowego w przewozach ładunków spowodowana jest m.in.: nieuregulowanie większości rzek, dużymi wahaniami poziomu wód w ciągu roku i słabo rozwiniętą infrastrukturą techniczną.
Transport lotniczy
Związany jest głównie z obsługą międzynarodowych przewozów pasażerskich. Najważniejszym lotniskiem w kraju jest Port Lotniczy im. Fryderyka Chopina na warszawskim Okęciu. Startują i lądują tam samoloty należące do największych europejskich przewoźników – British Airways, Lufthansy, Air France, Alitalii, Aerofłotu i  Polskich Linii Lotniczych LOT. Inne porty lotnicze zaczęły się rozwijać w efekcie rozprzestrzenienia się tanich linii lotniczych (np. Wizz Air, Ryanair, Centralwings, EasyJet).

Portu lotniczego nie mają w Polsce cztery województwa: podlaskie, opolskie, lubelskie i świętokrzyskie.
Wzrost liczby podróżujących samolotami spowodowany jest przede wszystkim:

  • wzrostem mobilności Polaków

  • intensywnym rozwojem turystyki masowej

  • uruchomieniem połączeń prowadzonych przez tanie linie lotnicze

  • wzrostem świadomości dotyczącej bezpieczeństwa związanej z transportem lotniczym

Transport samochodowy
Transport samochodowy od lat odgrywa bardzo ważną rolę w polskiej gospodarce – przewozy towarów i ludzi utrzymują się na stałym wysokim poziomie i corocznie stanowią 70-80% ogółu przewozów. Ten rodzaj transportu związany jest przede wszystkim z drogami publicznymi. W Polsce gęstość dróg wynosi ok. 80 km na 100 km2. Najgęstszą sieć dróg mają województwa: śląskie, małopolskie i świętokrzyskie. Natomiast najrzadszą sieć mają województwa: warmińsko-mazurskie, podlaskie i lubuskie oraz zachodniopomorskie. Stan polskich dróg jest niezadowalający, co źle wpływa na bezpieczeństwo jazdy. Od kilkunastu lat planowana jest rozbudowa sieci dróg szybkiego ruchu oraz autostrad. Jednakże planowane rozbudowy sieci dróg w Polsce nie przechodzą z fazy planowania w fazę realizacji.
Sieć autostrad w Polsce.

Transport kolejowy
Polski transport kolejowy od kilkunastu lat znajduje się w głębokim kryzysie. Związane jest to z systematycznie spadającą liczbą przewożonych pasażerów i ładunków, a także długością eksploatowanych linii kolejowych. Główną przyczyną takiego stanu rzeczy było przejście naszego kraju w 1989 roku na gospodarkę rynkową. Zaczęto wówczas dokładniej liczyć pieniądze, jakie państwo wydaje m. in. na utrzymanie tego rodzaju transportu. Okazało się, że Polskie Koleje Państwowe są jednym z najbardziej deficytowych przedsiębiorstw. Wiele razy rząd polski podejmował próby restrukturyzacji PKP, jednak nie przynosiły one pożądanych efektów – dług przedsiębiorstwa stale wzrastał. Dopiero w ostatnich latach udało się z wielkiego giganta, wyodrębnić mniejsze spółki (np. PKP Intercity, Przewozy Regionalne, PKP Cargo), które zaczęły działać na własny rachunek.
Gęstość sieci kolejowej w Polsce jest zróżnicowana. Najgęstsza sieć kolejowa jest na obszarze województw południowo-zachodniej Polski. Natomiast najsłabiej sieć kolejowa jest rozwinięta na obszarze województwa lubelskiego i  podlaskiego.
Najważniejsze linie kolejowe w Polsce to:

  • tzw. magistrala węglowa — linia kolejowa łącząca Górny Śląsk z Trójmiastem

  • linia kolejowa łącząca Warszawę z aglomeracją krakowską oraz z Górnośląskim Okręgiem Przemysłowym

  • linia kolejowa na trasie Terespol–Kunowice, obsługująca ruch tranzytowy przez Polskę z zachodu na wschód

  • linia kolejowa zwana LHS (Linia Hutniczo–Siarkowa), łącząca GOP z Ukrainą (na linii Dąbrowa Górnicza–Tarnobrzeg–Hrubieszów) o rozstawie szyn 1520 milimetrów

Głównymi przyczynami likwidacji linii kolejowych w Polsce są:

  • stary tabor kolejowy

  • mała rentowność kolei na trasach lokalnych

  • konkurencyjność innych środków transportu, przede wszystkim tanich linii lotniczych i transportu samochodowego

  • drogie bilety kolejowe

  • załamanie przemysłu wydobywczego, co ograniczyło zapotrzebowanie na korzystanie z taboru kolejowego

KOMUNIKACJA (ŁĄCZNOŚĆ)
Przemiany gospodarcze i społeczne w Polsce po 1989 roku doprowadziły do szybkiego rozwoju łączności – wprowadzenia najnowszych osiągnięć naukowo-technicznych.
Telefonia komórkowa w naszym kraju już od paru lat stała się przedmiotem codziennego użytku. Obecnie na polskim rynku funkcjonuje 4 głównych operatorów sieci komórkowych:

  • Polska Telefonia Cyfrowa (ERA, Heyah)

  • Polkomtel (PLUS, Sami Swoi)

  • Polska Telefonia Komórkowa Centertel (Orange)

  • P4 (Play)

Rozwój telefonii komórkowej spowodował zmniejszenie się liczby telefonów stacjonarnych w Polsce. Telekomunikacja Polska S.A.  próbuje walczyć z konkurencją wprowadzając m. in.

  • nowe usługi (np. internet, telewizja, poczta głosowa, identyfikacja dzwoniącego numeru)

  • niższe ceny połączeń

  • liczne pakiety usług i promocje

TP S.A. odnosi na razie swego rodzaju sukces gdyż pozostaje stale monopolistą na rynku łączności przewodowe. Co prawda działają również inni operatorzy – np. Netia, Dialog – ale ich wpływy mają póki co charakter lokalny, regionalny.
Programy telewizyjne i radiowe można odbierać w Polsce poprzez:

  • anteny naziemne

  • sieci kablowe

  • anteny satelitarne

  • UMTS

Stacje telewizyjne i radiowe można podzielić na:

  • publiczne (państwowe) – utrzymują się z abonamentu RTV i odpłatności za emitowane reklamy (np. Programy 1 i 2 Telewizji Polskiej czy Polskiego Radia)

  • niepubliczne (komercyjne) – utrzymują się z reklam (np. TVN, Radio Zet) oraz oddzielnych abonamentów (np. Canal+, częściowo Polsat)

W najbliższych latach Polskę czeka generalna zmiana naziemnego systemu nadawania z analogowego na cyfrowy (DVB-T). Objęcie tym systemem nadawania całego terytorium kraju powinno nastąpić do 2013 roku, bo wówczas – wg zaleceń Unii Europejskiej – emisja analogowa ma zostać zakończona.ZAPAMIĘTAJ: komunikacja, łączność, transport, transport samochodowy, transport, kolejowy, transport morski, transport śródlądowy, transport lotniczy, tania bandera, linie lotnicze, tanie linie lotnicze.